Duurzaamheidcriteria nodig voor bioplastics

14 februari 2007

De discussie over biobased plastics moet geobjectiveerd worden. Alle partijen willen weten wat duurzame opties zijn en wat niet. Alleen een case-by-case discussie aan de hand van heldere criteria kan uitsluitsel bieden.

Dit is de belangrijkste conclusie van het Maatschappelijk Café ‘Groene plastics: wens of werkelijkheid?’. Dit werd 14 februari georganiseerd door Schuttelaar & Partners, het Dutch Polymer Institute (DPI) en Wageningen Universiteit en Researchcentrum(WUR).

Twintig jaar na de eerste – inferieure - generatie staan bioplastics weer in de belangstelling. Het gebruik van groene grondstoffen om kunststoffen te maken biedt de kans om de kooldioxidekringloop te sluiten.

Volgens Jacco van Haveren (WUR), een van de sprekers, is marktintroductie van meer groene plastics wenselijk vanwege de duurzaamheid, het milieu en de gezondheid. Titia van Leeuwen van het Ministerie van VROM onderschreef dit standpunt. Voor samenleving en milieu is het volgens haar belangrijk om minder afhankelijk te zijn van fossiele brand- en grondstoffen. De noodzaak om de kooldioxide-emissies sterk terug te dringen maken het zoeken naar alternatieven noodzakelijk. Bioplastics vormen een dergelijk alternatief.

Eco Matser van Greenpeace benadrukte dat plastic een vat vol gifstoffen is. Dit zorgt voor grote milieuproblemen. Hij was niet op voorhand overtuigd van de voordelen van bioplastics en roept op om de euforie te temperen. Zo wijzen studies uit dat het meer energie kost om bioplastics te maken dan klassieke. De teelt van gewassen als grondstof is niet altijd duurzaam, door gebruik van pesticiden of ontbossing. Hij vindt wel dat de biobased route een kans verdient, met name omdat het gebruik van biologische reststoffen als grondstof en biologische weekmakers gunstig kan zijn.

De chemische industrie heeft intussen het besluit genomen om biobased te gaan, zo liet Jacques Joosten (DPI) weten. De belangrijkste rem op eventuele investeringen zijn de hogere productiekosten van bijvoorbeeld biobased plastics. Ze kunnen de concurrentie met bestaande kunststoffen nog niet aan. De WUR en het DPI gaan overigens de komende jaren een groot wetenschappelijk onderzoek starten naar bioplastics. Dit onderzoek wordt gesteund door bedrijven uit binnen- en buitenland.

In de discussie bleek dat bijvoorbeeld supermarkten worstelen met de vraag wat duurzaam verpakkingsmateriaal is en of bioplastics een optie zijn voor bijvoorbeeld draagtassen. “Het is moeilijk om erin te stappen als er zoveel discussie is.”

Kortom, we hebben van toepassing tot toepassing feiten nodig op grond waarvan we de duurzaamheid beter kunnen vaststellen.

Sprekers

Jacques Joosten
Titia van Leeuwen
Eco Matser
Jacco van Haveren

Jacques Joosten (1949) is directeur van het Dutch Polymer Institute en voorzitter van de Regiegroep Chemie. De stichting Dutch Polymer Institute is een publiek private samenwerking, die precompetitief onderzoek doet op het gebied van polymeren en hun toepassing. Het verbindt wetenschappelijke kennis met de industriële behoefte aan innovatie.

Jacques Joosten werkt sinds 1989 bij DSM Research in Geleen. Zijn huidige functie is Director Corporate Technology. Hij is verantwoordelijk voor de ontwikkeling van beleid voor de toekomstige positie van DSM Research en van New Business Development models.

Jacques Joosten heeft natuurkunde gestudeerd aan de TU Eindhoven en is daarna gepromoveerd aan de Universiteit Utrecht. Daarna vervulde hij diverse functies bij deze universiteit en de Universiteit Leiden, waaronder professor of Physical Chemistry van 1995 tot 2000.

Titia van Leeuwen is sinds maart 2005 plaatsvervangend directeur Stoffen, Afvalstoffen, Straling bij het DG Milieu van het Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (VROM). Tevens is zij sinds 1998 hoofd van de afdeling Algemeen Afvalstoffenbeleid bij datzelfde ministerie. Van 1988 tot 1998 was zij werkzaam in verschillende functies bij de directie Drinkwater, Water en Landbouw van het Ministerie van VROM.

Titia van Leeuwen is opgeleid als bioloog en planoloog. Naast haar werkzaamheden bij het Ministerie van VROM is zij sinds 2000 coördinator van het milieunetwerk van GroenLinks. Ook vervulde zij diverse bestuurs-, advies- en coördinerende functies in buurt-, milieu- en vrouwenorganisaties en was zij lid van de Eerste Kamer.

Eco Matser (1960) is sinds 1997 in dienst bij Greenpeace. Hij is begonnen als teamleider van de campagne tegen giftige stoffen, was daarna onder andere Deputy Campaign Director bij Greenpeace International en sinds september 2006 is hij terug bij Greenpeace Nederland als Hoofd Campagnes. Hij is verantwoordelijk voor campagnes Oceanen, Genetische Manipulatie en Giftige Stoffen. Hij is ook lid van het management team.

Eco Matser is in 1984 afgestudeerd als Ingenieur Milieuhygiëne bij Wageningen UR en werkte daarna bij de Chemiewinkel van de Universiteit van Amsterdam en bij de Stichting Natuur en Milieu.

Jacco van Haveren werkt al meer dan 13 jaar bij de Agrotechnology and Food Science Group van Wageningen UR. Hij vervulde daar diverse functies in onderzoek, management en verkoop. Hij is momenteel programma coördinator van Organic & Polymer Chemistry. De focus van dit programma ligt op het verkennen van de mogelijkheden om hernieuwbare materialen in polymeren toepassingen te gebruiken. Verder is hij betrokken bij diverse projecten van het Dutch Polymer Institute en enkele EU projecten.

Jacco van Haveren promoveerde aan de TU Delft en heeft post-doc onderzoek gedaan aan de University of Texas in Dallas.